Ang buhaton kun bikogan (1)

Maaktibo man kita o dili, tagsatagsa nato makasinati gayud og panghugot sa kaugatan ug kaunoran, o pamikog. Dili kini sintomas sa sakit, apan usahay makahasol lang pamation, ilabina niadto’ng mga atleta nga permi pamikogan. Mas maayo sab nga makasabot kita kun ngano ug unsay angay nga buhaton niini.

Ang pamikog (muscle cramps) – kalagmitan mao ni resulta sa ato nga paglihok o pisikal nga aksyon, nga ang kaugatan ug kaunoran nga apektado sa subra nga nabun-og sa kahago, mura’g makuryentehan nga dili ta halos kalihok tungod sa kasakit. Mohugot nga dunay parte sa tiil o kamot nga namikog.

Ang bagtak nato mao’y kinaubsan nga mosuporta sa pagpalig-on sa bukog ug lutahan o tuhod nga magbaguod sa kabug-at sa tibuok lawas. Gikinahanglan nga makalkulo nato ang kusog o lahutay, nga sa pagdagan o paglakaw, ibalanse kanunay ang tiil sa pagtunob. Maingon man ang kusog sa kamot o sa bukton.

Dali ka ra bikogan kun dili maangay sa kusog ang lapalapa, sa unahan ug sa tikod. Kun kapoyan kana nga mura’g nanghugot na’ng batiis o ang bagtak, ikalma ang lihok o kaha mopahuway kadiyot, una mopadayon. Maayo ang pag-ehersisyo’ng paglakaw, apan ayaw isakripisyo ang husto’ng paagi sa paglakaw.

Kun grabe na mahago ang bagtak, ilabi na halos wa na’y unod mokupot sa bukog, unya magkinto nga wa’y hago ang tikod, seguro gyud gawas nga bikogan ka, maamong mainutil ang tuhod nga magkiang na sa paglakaw. Ang suplay sa ‘oxygen’ aron mosirkular ang dugo, mao’y kinabuhi sa ato’ng paglihok.

Asa man parte sa lawas namikog sa tiil o kaha sa kamot, mabinantayon nga hapyud-hapyoron kini, aron kaablihan ang mga baradong agianan sa ‘oxygen’ ug dugo. Nga kun mawala nang bikog, ayaw una ilihok kay may posibilidad nga mobalik ang bikog , ilabi na’g huyang ang imyun mo, makapahilanat kini.