EDITORYAL - Kahakog sa China

Dili gyud mahutdan og gimik ang China o pipila ka indibidwal sa ilang nasud para hasulon ang Pilipinas. Ning bag-o, naa na sab silay gipagawas nga pamahayag nga ang Batanes islands ilaha sukad pa kaniadto pinaagi sa Taiwan nga giisip nilang renegade island.

Gitayming sab nila ni ilang mga hawsyaw nga pangangkon samtang gisaulog sa nasud ug sa mga Pilipinong nagmahal sa teritoryo ug soberiniya nato sa ika napulo ka anibersaryo sa kadaugan nato batok sa China didto sa  Arbitral Tribunal sa The Hague diin gibasura sa korte ang pangangkon nila sa tibuok South China Sea.

Niadtong tuig 2016 milampos si kanhi presidente Benigno “PNoy” Aquino III sa kasong gipasaka batok sa China didto sa Arbitral Tribunal. Gibasura sa korte ang pangangkon sa China ug gitawag nga walay legal nga basihanan ang 9-dashline niini nga gisakop hasta ang West Philippine Sea.

Ubos sa United Nations Conventions on the Law of the Sea (UNCLOS), ang usa ka maritime nation sama sa Pilipinas adunay katungod o exclusive economic zone nga 200 nautical miles gikan sa baybayon niini.

Ang kahakog sa China sa resources ug ambisyon niining makontrol ang Asya Pasipiko maoy nagsugnod sa ila nga angkunon ang maong mga teritoryo sa Pilipinas apil ang ubang teritoryo sa mga silingan niining mga nasud.

Niadtong Hulyo 2 , ang Guangdong-based news site Newsgd, nga gitawag sab nga South, ni-report nga ang ang mga Chinese scholars sa mga universities ug research institutions niingon nga "unanimously concluded" nga atol daw sa symposium niadtong June 30 sa Jinan University, ang Batanes Islands mga natural nga geographical extension sa Taiwan nga ubos sa soberiniya sa China.

Kataw-anan kaayo nga pangangkon ug dili angay sakyan. Kay parehas ra pud na sa una sab nga pangangkon nila diha sa ilang social media nga Weibo.

Ang Palawan ilaha daw kaniadto nga gitawag nilang Zheng He Dao, unang nadiskubrehan daw og Chinese explorer niadtong 14th century ug sulod sa usa ka libo ka tuig silay nagdumala niini, maong kinahanglan daw iuli nato sa ila.

Pero di angay mokumpiyansa, kung dili kini pakgangon sa gobiyerno, kaning fake news tuohan ra ba dayun sa ubang mga Pilipino.