EDITORYAL - Gagmay’ng negosyo

Ang ekonomiya sa usa ka nasud wala lamang nagtuyok sa mga dagkong mga kompanya o mga dagkong negosyo, apil sa nagpatuyok niini mao mga gagmay nga mga negosyante. Nagtuo ang kadaghanan  nga kining mga dagkong kompanya o mga korporasyon  maoy dunay labing daghang trabahante itandi sa mga gagmay nga mga patigayon.

Sayop kini nga pagtuo sanglit matud pa sa Department of Trade and Industry ang mga dagkong kompanya o korporasyon  mas gamay lamang og mga empleyado kun  itandi sa mga small ug medium enterprises.

Kani ganing mga dagkong sari-sari stores nga gitawag na sa uban nga ‘dagkong tindahan’ duna may lima ngadto sa 15 ka mga trabahante, depende sa ilang lokasyon.

Samtang kaning ubang mga kan-anan  nga ‘inato’ duna say ilang kaugalingong trabahante bisan  tuod og dili gyud sila makahatag kanila og saktong inadlaw nga minimum  nga suholan.

 Kung buot tipuon kaning mga gagmay nga patigayon mas daghan pa og napatrabahong mga Pilipino itandi anang mga dagkong kompanya o korporasyon.

Matud pa sa DTI niadtong tuig 2020,  ang  mga  Micro-Small-Medium Enterprises sa Pilipinas nakahatag og 5,380,815 ka trabaho o 62.66%  sa tanang mamumuo sa nasud  nagtrabaho aning mga gagmay nga negosyo.

Samtang ang mga higante ug mga dagkong kompanya o korporasyon nakapatrabaho lang anang tuiga og 3,206,011  o 37.34% sa tibuok nasud.

Mas dali man gud modawat og aplikante ang mga gagmay nga negosyo itandi sa mga dagkong kompanya nga pwerteng daghana og mga rekisitos nga pangayoon.

Usahay  dunay uban, college graduate pa ug may pakapin pang “with pleasing personality” unya ang trabaho diay saleslady o sales clerk ra sa mga dagkong malls.

Ang kuwang lang gyud sa mga gagmay nga mga patigayon mao ang suporta gikan  sa gobiyerno.

Daghang mga bag-ong nagnegosyo nga dunay mga bag-ong produkto o mas maayo og kalidad nga produkto apan walay alamag sa packaging ug marketing. Sila maoy kinahanglang pangitaon ug tabangan sa gobiyerno.

Bisan tuod og gagmay ra kini og puhonan, apan kay kanunay man ug nagbayad sab og hustong buhis, nakapatrabaho sa mga nanginahanglan, dako kaayo kini og natampo sa paglihok sa ekonomiya ug pagpalambo sa nasud kining mga gagmay nga magpapatigayon.